Adiunkt (z niem. od łac. adiunctus „przyprzężony” od ad + iungo „przyprzęgam, przyłączam”[1][2]) – stanowisko w polskich szkołach wyższych i placówkach naukowo-badawczych dla pracowników naukowych lub naukowo-dydaktycznych posiadających co najmniej stopień naukowy doktora[3]. W odróżnieniu od samodzielnych pracowników nauki adiunkci i asystenci określani są czasem mianem pomocniczych pracowników nauki, ponieważ ustawa z dnia 5 listopada 1958 r. o szkołach wyższych (obowiązująca w latach 1958–1982) mówiła, że pomocniczym pracownikiem nauki jest osoba powołana na stanowisko asystenta, starszego asystenta lub adiunkta[4].
Do roku 2018 w służbie bibliotecznej istniały też stanowiska adiunkta bibliotecznego oraz adiunkta dokumentacji i informacji naukowej[5].
Zatrudnienie
Kandydat na stanowisko adiunkta musi posiadać stopień naukowy doktora, wykazywać się aktywnością naukową udokumentowaną publikacjami w recenzowanych wydawnictwach o zasięgu krajowym bądź międzynarodowym i musi złożyć plany dalszej działalności naukowej. Ocenie podlega również działalność dydaktyczna kandydata[6]. Zgodnie z nieobowiązującym już Prawem o szkolnictwie wyższym zatrudnienie na tym stanowisku osoby ze stopniem doktora następowało na okres do 8 lat[5]. W związku z zaawansowaniem rozprawy habilitacyjnej, po uzyskaniu pozytywnej opinii Komisji, możliwe było przedłużenie zatrudnienia o dalsze 2 lata. Adiunkci bez stopnia doktora habilitowanego podlegali ocenie w czwartym i ósmym roku zatrudnienia na tym stanowisku. Adiunkci ze stopniem doktora habilitowanego byli oceniani co 4 lata.
Wynagrodzenie
Wysokość minimalnej stawki wynagrodzenia zasadniczego, premii i dodatków pracowników zatrudnionych w uczelni publicznej reguluje poprzez rozporządzenie Minister Edukacji i Nauki[7].
W innych krajach
W Stanach Zjednoczonych i wielu krajach anglosaskich nie istnieje odpowiednik pozycji adiunkta. Często porównywana do pozycji adiunkta jest pozycja assistant professor, która zakresem zadań nie różni się od niej. W Niemczech adiunktowi odpowiada Juniorprofessor. Częstą pomyłką jest tłumaczenie stanowiska adiunkta jako adjunct professor, która to rola jest jednak zarezerwowana dla wykładowców, którzy w wymiarze nieprzekraczającym połowy etatu prowadzą zajęcia lub badania naukowe.
Przypisy
- ↑ adiunkt, [w:] Słownik etymologiczny [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2026-04-13].
- ↑ Marek Łaziński (red.), Słownik zapożyczeń niemieckich w polszczyźnie, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2008, ISBN 978-83-01-15588-9, OCLC 297223678.
- ↑ Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 r. poz. 1668).
- ↑ Ustawa z dnia 5 listopada 1958 r. o szkołach wyższych (Dz. U. z 1958 r. Nr 68, poz. 336, art. 88 pkt. 3)
- ↑ a b Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 26 października 2016 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2017 r. poz. 2183)
- ↑ Adiunkt, Wydział Filozofii i Socjologii UW, 2009 [zarchiwizowane 2014-03-02].
- ↑ Sprawy pracownicze, Ministerstwo Edukacji i Nauki [zarchiwizowane 2022-03-16].