Busan (Korece: 부산, hanja: 釜山) veya resmî adıyla Busan Metropol Şehri (Korece: 부산광역시, hanja: 釜山廣域市), Güney Kore'nin başkenti Seul'den sonra ikinci en kalabalık şehridir; 2024 yılı itibarıyla nüfusu 3,3 milyonu aşmaktadır. Eskiden Pusan olarak romanize edilen şehir, Güney Kore'nin güneydoğusunun ekonomik, kültürel ve eğitim merkezidir ve limanı Güney Kore'nin en işlek ve dünyanın altıncı en işlek limanıdır. Çevredeki "Güneydoğu Denizcilik Sanayi Bölgesi" (Ulsan, Güney Gyeongsang, Daegu ve Kuzey Gyeongsang ile Güney Jeolla'nın bir kısmı dahil) Güney Kore'nin en büyük sanayi bölgesidir. Büyük liman trafiği ve 1 milyonu aşan kentsel nüfusu, Busan'ı Southampton Liman-Şehir sınıflandırma sistemini kullanarak Büyük Liman metropolü yapmaktadır. 2025 yılı itibarıyla Busan Limanı, Kore'nin ana limanı ve dünyanın altıncı en büyük konteyner limanıdır.
Busan, 15 büyük idari bölgeye ve tek bir ilçeye bölünmüş olup, toplam nüfusu yaklaşık 3,6 milyondur. Tam metropol alanı olan Güneydoğu Denizcilik Sanayi Bölgesi'nin nüfusu yaklaşık 8 milyondur. Şehrin en yoğun yerleşim alanları, Nakdong ve Suyeong Nehirleri arasındaki bir dizi dar vadide yer almakta olup, bölgelerin çoğu dağlarla ayrılmıştır. Nakdong Nehri, Kore'nin en uzun nehridir ve Busan'ın Haeundae Plajı da ülkenin en büyük plajıdır.
Busan, 2005 yılında APEC zirvesine ev sahipliği yaparak uluslararası kongreler için bir merkez olmuştur. Ayrıca, 2002 Asya Oyunları ve 2002 FIFA Dünya Kupası'na ev sahipliği yaparak Kore'deki spor turnuvaları için de bir merkezdir. Dünyanın en büyük alışveriş merkezi olan Shinsegae Centum City'ye ev sahipliği yapmaktadır. Busan, Aralık 2014'te UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağı'na "Film Şehri" olarak eklenmiştir.
Coğrafya
Busan, Kore Yarımadası'nın güneydoğu ucunda yer almakta olup kuzeyinde ve batısında tepeler ile güneyinde ve doğusunda denizler ile çevrilidir. Güney Kore'nin en uzun nehri olan Nakdong Nehri şehrin batısından akarak Kore Boğazı'na dökülür.
İklim
Kore Yarımadası'nın güneydoğu ucunda yer alan Busan, daha serin bir ılıman dönencealtı iklimine (Köppen iklim sınıflandırması CWA) sahiptir. Aşırı yüksek veya düşük sıcaklıklar nadiren görülmektedir.
 Busan iklimi 
| |||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Aylar | Oca | Şub | Mar | Nis | May | Haz | Tem | Ağu | Eyl | Eki | Kas | Ara | Yıl |
| En yüksek sıcaklık (°C) | 18,4 | 20,3 | 22,9 | 28,1 | 34,0 | 33,4 | 35,8 | 37,3 | 35,2 | 29,8 | 25,6 | 20,9 | 37,3 |
| Ortalama en yüksek sıcaklık (°C) | 7,8 | 9,8 | 13,4 | 18,2 | 21,7 | 24,4 | 27,3 | 29,4 | 26,3 | 22,4 | 16,3 | 10,5 | 18,9 |
| Ortalama sıcaklık (°C) | 3,2 | 4,9 | 8,6 | 13,6 | 17,5 | 20,7 | 24,1 | 25,9 | 22,3 | 17,6 | 11,6 | 5,8 | 14,7 |
| Ortalama en düşük sıcaklık (°C) | −0,6 | 1,1 | 4,9 | 9,9 | 14,1 | 17,9 | 21,8 | 23,4 | 19,5 | 14,1 | 7,8 | 2,0 | 11,3 |
| En düşük sıcaklık (°C) | −14 | −12,6 | −9,7 | −1,5 | 5,4 | 9,3 | 13,8 | 15,4 | 9,6 | 1,8 | −6,5 | −12 | −14 |
| Ortalama yağış (mm) | 34,4 | 50,2 | 80,7 | 132,7 | 157,4 | 206,7 | 316,9 | 255,1 | 158,0 | 58,4 | 45,8 | 22,8 | 1.519,1 |
| Kaynak: Güney Kore Meteoroloji Müdürlüğü[2] | |||||||||||||
İdari bölümler
Busan'da 1957 yılında 6 semt gunun oluşumu ile idari bölgeler oluşturulmaya başlanmıştır. Bunlar: Busanjin-gu, Dong-gu, Dongnae-gu, Jung-gu, Seo-gu, and Yeongdo-gu.
Günümüzde Busan 15 gu (semt) ve 1 gun (ilçe) den oluşmaktadır.
- Semtler
Ekonomi
Busan, uluslararası bir iş ve finans merkezi olup makine, çelik, gemi inşa ve denizcilik endüstrisi ile moda ve fuarları ile bilinmektedir. Busan'da, Renault Samsung Motors, Hanjin Heavy Industries, Busan Bankası, Air Busan gibi şirketlerin ve Kore Borsası'nın merkezi bulunmaktadır.
Güney Kore'nin en büyük balık pazarı olan Jagalchi Pazarı, Busan'da bulunmaktadır.
Yapımına ara verin Busan Lotte Town Tower, tamamlandığında 510.1 metre ile Asya'nın en yüksek 2. gökdeleni olacaktır.
Ulaşım
Busan Limanı, Güney Kore'nin en büyük limanı olup dünyanın en işlek beşinci konteyner limanıdır.[3] Busan metrosu ise 1985 yılında açılmıştır. 2011 yılında açılan Busan-Gimhae hafif raylı sistemi, Busan ve Gimhae şehirlerini birbirlerine bağlamaktadır.
Kardeş şehirler
Busan'ın çok sayıda kardeş şehri bulunmaktadır:
Kaohsiung, Tayvan (1966)
Los Angeles, ABD (1967)
Shimonoseki, Japonya (1976)
Barselona, İspanya (1983)[4]
Río de Janeiro, Brezilya (1985)
Vladivostok, Rusya (1992)
Şanghay, Çin (1993)
Surabaya, Endonezya (1994)
Victoria Eyaleti, Avustralya (1994)
Ho Chi Minh Kenti, Vietnam (1995)[5]
Tijuana, Meksika (1995)
Auckland, Yeni Zelanda (1996)
Valparaíso, Şili (1999)
Montreal, Kanada (2000)
Batı Cape Eyaleti, Güney Afrika (2000)
İstanbul, Türkiye (2002)
Dubai, Birleşik Arap Emirlikleri (2006)- Fukuoka, Japonya (2007)
- Chicago, ABD (2007)
- Sankt-Peterburg, Rusya (2008)
Phnom Penh, Kamboçya (2009)
Mumbai, Hindistan (2009)
Selanik, Yunanistan (2010)
Kazablanka, Fas (2011)
Cebú, Filipinler (2011)- Marikina, Filipinler (2011)[6]
Yangon, Myanmar (2013)
Kaynakça
- ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;kosispopisimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ 평년값자료(1981–2010) 부산(159) (Korece). Güney Kore Meteoroloji Müdürlüğü. 25 Haziran 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Ocak 2017.
- ^ http://www.bloomberg.com/apps/news?pid=newsarchive&sid=ah2Znx0vQ580 16 Şubat 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Empty Containers Clog Busan Port as Trade Slumps, bloomberg.com – 3 Mart 2009 02:12 EST
- ^ "Barcelona internacional – Ciutats agermanades" (İspanyolca). Ajuntament de Barcelona. 27 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Haziran 2015.
- ^ "CÁC ĐỊA PHƯƠNG NƯỚC NGOÀI ĐÃ THIẾT LẬP QUAN HỆ HỮU NGHỊ HỢP TÁC VỚI TPHCM" (Vietnamca). mofahcm.gov.vn. 9 Ekim 2010. 26 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Haziran 2015.
- ^ "SUMMARY OF FOREIGN TRAVEL AUTHORITY ISSUED TO LOCAL OFFICIALS AND EMPLOYEES" (PDF). dilg.gov.ph. Kasım 2011. 20 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 14 Haziran 2015.
Dış bağlantılar
| Özel şehirler |  | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| İller |
| ||||
| Otorite kontrolü |
|
|---|
